De migraine van Jolande Withuis was gisteravond zo hevig dat de VPRO het live-programma Zomergasten moest afbreken, maar niet ernstig genoeg voor een dokter om poolshoogte te komen nemen. “Ik ben er zelf getuige van geweest hoe gedurende een uur drie mensen van onze ploeg geprobeerd hebben een dokter in de studio te krijgen, en dat is niet gelukt“, vertelde presentator Jan Leyers vanochtend tegen de NOS. “Ik moet zeggen, daar heb ik met enige verbijstering naar gekeken.”
Het voortijdig afbreken is een unicum in het 25-jarig bestaan van het interviewprogramma. De kijker kon al zien dat Withuis hevig transpireerde tijdens de uitzending. De VPRO laat weten dat de temperatuur in de studio niet het probleem was. Volgens Jan Leyers was het zo’n 19 graden in de studio. Na ongeveer een half uur zat Leyers plotseling in zijn eentje in de studio. Hij liet weten dat Withuis zich vanwege een migraine-aanval even had teruggetrokken. De tijd werd opgevuld met een reservefilmpje. Toen het filmpje was afgelopen en de conditie van de gast alleen maar was verslechterd, besloot de redactie de uitzending te staken en de Zomergastfilm in te starten. De VPRO schrijft op haar website dat ze het gesprek later wil voortzetten: “De redactie overlegt met haar en met de Publieke Omroep over een geschikte mogelijkheid om de uitzending op een ander tijdstip een vervolg te geven.”
Blijft de vraag waarom er geen dokter voor Withuis te vinden was. Leyers: “Ik kan alleen maar zeggen dat ik het verbijsterend vind dat in een stad als Hilversum om tien uur ‘s avonds, als je zegt ‘we hebben hier een mevrouw die is werkelijk heel slecht en we willen daar voor de zekerheid een dokter bij’, dat dat niet lukt.”
Beluister hieronder het gesprek met Jan Leyers
Loading ...
ZOMERGASTEN TOONT FAILLIET NEDERLANDSE ZORG
Louis van Overbeek
Jan Leyers, de innemende presentator van het Nederlandse tv-programma Zomergasten is een Vlaming en als zodanig niet bekend met de medische zorg in Nederland, waar dokters niet meer vierentwintig uur, zoals nog in Vlaanderen en ooit ook hier, maar – als ze al niet op vakantie, of op nascholing zijn, of in deeltijd werken – alleen tijdens kantooruren bereikbaar zijn (en ook dan nog vaak moeilijk), en patiënten daarbuiten, althans in – naar het oordeel van de assistentes – levensbedreigende situaties, een in een ziekenhuis gevestigde ‘huisartsenpost’ dienen te bezoeken.
Leyers verklaarde dan ook maandagmorgen op Radio 1 ‘verbijsterd’ te zijn toen er zondagavond geen dokter te vinden was geweest die bereid was om zijn studiogaste, de sociologe Jolande Withuis, die live op tv door een hevige migraineaanval onwel was geworden en er kennelijk ernstig aan toe was, voor de zekerheid te bezoeken. Een weigering waarvoor allerlei redenen zouden zijn aangevoerd, onder andere dat artsen het studiocomplex niet zouden mogen betreden, en dat de situatie van mevrouw Withuis niet ernstig genoeg zou zijn geweest om een bezoek te rechtvaardigen.
Echte opheldering over de reden van de weigering bleek echter moeilijk te krijgen: de direct betrokkenen en de huisartsenpost waren onbereikbaar, de Nederlandse pers en media besteedden nauwelijks of geen aandacht aan de gebeurtenis , het Nederlands Huisartsen Genootschap (NHG) verschool zich achter zijn wetenschappelijk taak en wilde niet reageren en de Landelijke Huisartsen Vereniging (LHV) belde noch mailde terug zoals zij wel had beloofd. Het verhelderendst was nog een artikeltje uit de regionale Gooi en Eemlander, dat op 7 augustus berichtte dat eindredacteur Peter van Ingen van het VPRO-programma een uur lang geprobeerd heeft om iemand van de huisartsenpost langs te laten komen, maar dat die zich houden aan ‘triageprotocollen’ (regels voor de beoordeling van de ernst van een klacht), en dat huisartsen inderdaad het mediapark niet mogen betreden omdat dat een openbare gelegenheid is, waar huisartsen niet in actie mogen komen.
Wij Nederlanders zijn al zo gewend aan de verschraling, of liever de neoliberale uitbening, en bureaucratisering van onze zorg dat we niet eens meer opkijken van een dergelijk incident. Het is goed dat vreemde, onbevangen, ogen ons nog eens laten zien hoe verbijsterend het eigenlijk is dat ‘je er om tien uur ’s avonds in een stad als Hilversum niet in slaagt een dokter bij een mevrouw te krijgen met wie het heel slecht gaat’, zoals Leyers in de Vlaamse kwaliteitskrant De Standaard van 7 augustus wordt geciteerd. De vraag die Leyers zich in de kop van het artikel stelt: ‘Waarom kwam er geen dokter?’ is dan ook gemakkelijk te beantwoorden: Omdat het in het dociele Nederland was.
Louis van Overbeek is freelance publicist